Πρωτιά για την Ελλάδα με το βίντεο του ΕΟΤ «Greece- Α 365-DayDestination»

Πρωτιά για την Ελλάδα με το βίντεο του ΕΟΤ «Greece- Α 365-DayDestination»

Το βίντεο του ΕΟΤ, «Greece- Α 365-DayDestination», επελέγη ως το κορυφαίο όσον αφορά την τουριστική προβολή ευρωπαϊκού προορισμού, ανάμεσα σε 23 υποψήφιες χώρες που συμμετείχαν στον διεθνή διαγωνισμό του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού.

Η ανακοίνωση έγινε σε ειδική εκδήλωση στο πλαίσιο της 22ης Γενικής Συνέλευσης του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού στο Τσενγκντού της Κίνας.

Σε εφαρμογή της επικοινωνιακής στρατηγικής της υπουργού Τουρισμού Έλενας Κουντουρά για την προώθηση και προβολή της Ελλάδας ως παγκόσμιου ελκυστικού προορισμού 365 ημέρες το χρόνο, δημιουργήθηκε η ταινία «Greece-A 365-Day Destination», σε σκηνοθεσία Αντώνη Θεοχάρη Κιούκα, διάρκειας 03:36» με θέμα της τις εικόνες, τον ήχο και τα χρώματα της Ελλάδας τις τέσσερις εποχές του χρόνου.

Η επιλογή της ταινίας του ΕΟΤ για την Ελλάδα έγινε από κριτική επιτροπή, αποτελούμενη από τους προέδρους των έξι Περιφερειακών Επιτροπών του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, αναφέρει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Εκπροσωπώντας την υπουργό Τουρισμού, Έλενα Κουντουρά, το βραβείο παρέλαβαν ο κ. Μ. Αγγελόπουλος, ΣΠΑ, διπλωματικός σύμβουλος της υπουργού και ο κ. Σ. Παρθένης, προϊστάμενος της Διεύθυνσης Στρατηγικού Σχεδιασμού στο υπουργείο Τουρισμού.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού καθιέρωσε το διαγωνισμό βράβευσης των καλύτερων βίντεο τουριστικής προβολής χωρών, σε αναγνώριση της μεγάλης σημασίας των πολυμέσων στο μάρκετινγκ των τουριστικών προορισμών. Αναδεικνύονται οι νικήτριες χώρες για κάθε μία από τις έξι Περιφέρειες του Π.Ο.Τ. (Ευρώπη, Αφρική, Αμερική, Μέση Ανατολή, Αν. Ασία & Ειρηνικός, Ν. Ασία).

Παρακολουθήστε παρακάτω το σχετικό βίντεο.

«Ω, κάπταιν, χτύπησε το πρώτο κουδούνι»

Χτυπώντας το πρώτο κουδούνι στις αυλές των σχολείων, κάθε φορά κάτι μοιάζει να αρχίζει, με την ατμόσφαιρα πάντα να αλλάζει, να μαλακώνει.  Με τα πρόσωπα των μεγάλων ενηλίκων να λειαίνουν και να χαμογελούν αφημένα, έστω για λίγο, στις εικόνες των δρόμων που πλημμυρίζουν από τα φωτεινά πρόσωπα των μικρών ενηλίκων, γιατί ποιος στις μέρες μας μπορεί να αναφερθεί στην παιδικότητα με την γνωστή-κλασσική κι αναγνωρίσιμη έννοια του όρου.

Ναι, τα παιδιά γεννιούνται ώριμα πια. Λες κι έρχονται  σε τούτο τον κόσμο αποφασισμένα να μας θυμίσουν όλα όσα εμείς οι «σοφοί» και πεπειραμένοι ενήλικες ξεχάσαμε, για την ακρίβεια χάσαμε, μεγαλώνοντας.

Τα σημερινά παιδιά καλούνται να ζήσουν σε ένα κόσμο θλιβερό και γερασμένο. Που τα ξέρει όλα, τα είδε όλα και είναι πεπεισμένος ότι τίποτα δεν αλλάζει. Που πιέζει εμμονικά  στην αλλαγή των άλλων και αποφεύγει στρουθοκαμιλίζοντας την θεμελιώδη  αλλαγή που δεν είναι άλλη από την προσωπική, ως η μόνη ουσιαστικά αποτελεσματική. Ένας ανήμπορος γέρος,  ο κόσμος των ημερών μας, στριφνός και κακότροπος, κουνάει το δάχτυλο σε όλους τους άλλους εκτός από τον εαυτό σου,  αποδεικνύοντας ότι απολογιστικά τίποτα δεν έμαθε παρότι φέρει τόση διαπιστευμένη μόρφωση. Αν και οι τεχνολογικοί και άλλοι θρίαμβοί του περισσεύουν,  αν και πειραματίζεται επιτυχώς στη μακροζωία, ταυτόχρονα απομακρύνεται από τον σκοπό της ευζωίας.

Εγκαταλείποντας κι ενίοτε κακοποιώντας τον παιδικό του εαυτό, ο σύγχρονος άνθρωπος, μεγαλώνει τα παιδιά του σε ένα περιβάλλον τόσο καταθλιπτικό όσο κι αντιφατικό, εξισώνοντας την παιδικότητα – στο πέρασμα του χρόνου –  με την αφέλεια ή την άρνηση ανάληψης ευθυνών, κι έτσι ανυποψίαστα βάλλει εναντίον του εαυτού του. Απομακρύνοντας την αυτοπραγμάτωσή του από την πηγή της έμπνευσης, του αυθορμητισμού, της ανακάλυψης του «ασήμαντου», της συλλογικότητας, της διαθεσιμότητας στο ωφέλιμο και το καινούργιο, ξεχνά  τα αιτήματα της δικής του παιδικής ηλικίας και  εγκλωβίζει τα παιδιά του στις ενήλικες πεποιθήσεις κι αμηχανίες του, χωρίς να αφουγκράζεται τις πραγματικές τους ανάγκες. Χωρίς να αντιλαμβάνεται την ευκαιρία διάσωσης που του προσφέρουν αφειδώς τα ίδια τα παιδιά μέσα από την αφύπνιση του παιδικού του εαυτού που δεν είναι άλλος από τον αμιγή άνθρωπο.

Σαν κακός αιωνόβιος μαθητής, αυτός ο γερασμένος κόσμος,  αποφεύγει να εναρμονίσει τις συνιστώσες ύλης – πνευματικής εξέλιξης, αναπαράγοντας ένα δυσλειτουργικό μοντέλο που μονίμως αυταναφλέγεται και ταυτόχρονα ωθεί τα παιδιά του σε ανάλογες μονομέρειες, πεπαλαιωμένες ή εκσυγχρονισμένες,   πείθοντάς τα ότι με την ίδια τακτική θα εξασφαλίσουν ένα καλύτερο κόσμο.

Όμως, κάθε φορά που το πρώτο κουδούνι χτυπάει, κάτι μοιάζει να αρχίζει και πάντα αρχίζει. Γιατί μια μερίδα φωτισμένων γονιών και δασκάλων, που ευτυχώς πάντα υπάρχει, αναγνωρίζει στο παιδί το πνευματικό έμβρυο της ανθρωπότητας– την υπεροχή του -έναντι του ενήλικα- να χτίσει τον Άνθρωπο όπως τόσο ουσιαστικά επισημαίνει η Μαρία Μοντεσσόρι. Κι αυτή η μερίδα, όσο μικρή κι αν είναι, πάντα θα βγάζει τον γερασμένο κόσμο από την λήθη του, θυμίζοντάς του πως στον πυρήνα του υπάρχει ένα παιδί έτοιμο να του προσφέρει τη μεγάλη ευκαιρία της αναγέννησής του .

 

*Η Χριστίνα Κόλλια είναι συγγραφέας, ποιήτρια, εμψυχώτρια εργαστηρίων δημιουργικής γραφής

Το αρχαίο θέατρο της Καρθαίας στη Κέα

Το θέατρο της Καρθαίας βρίσκεται στη θέση Πόλες, στην περιοχή της Κάτω Μεριάς του δήμου Κέας Κυκλάδων. Συγκεκριμένα εντοπίζεται στα ριζά της νότιας κλιτύος της Άσπρης Βίγλας, στην κοιλάδα του Βαθυποτάμου, σε απόσταση 200 μ. περίπου από το σημερινό χειμέριο κύμα.

Από τα ευρήματα των τομών, που έχουν γίνει μέχρι σήμερα, δεν προκύπτουν στοιχεία για ύπαρξη οικοδομικών φάσεων του θεάτρου. Η κεραμική που βρέθηκε στην επίχωση είναι ανάμεικτη, από τα αρχαϊκά μέχρι και τα ρωμαϊκά χρόνια και περιέχει αρκετά κομμάτια αρχιτεκτονικών μελών από τα υπερκείμενα οικοδομήματα της ακρόπολης.
Το θέατρο χρονολογείται γενικά στην ελληνιστική περίοδο.

Πρόκειται για ένα μικρό θέατρο απλής κατασκευής, ενταγμένο στη μορφολογία της περιοχής και προσαρμοσμένο στις ανάγκες της πόλης. Το μνημείο πιθανότατα εμφάνιζε την τριμερή χαρακτηριστική διάρθρωση των ελληνιστικών θεάτρων: κοίλο, ορχήστρα, σκηνικό οικοδόμημα.

Το κοίλο διέθετε 4 ή 5 κερκίδες με τουλάχιστον 15 σειρές εδωλίων η καθεμία. Έχουν αποκαλυφθεί δύο από τις κλίμακές του με 20 βαθμίδες και τμήμα από δύο κερκίδες του. Σε κάθε σειρά εδωλίων αντιστοιχούν δύο βαθμίδες των κλιμάκων. Η μέγιστη χωρητικότητα του θεάτρου υπολογίζεται σε 2.000 θεατές. Δεν έχει αποκαλυφθεί άνω διάζωμα.

Κρίνοντας από τα επιφανειακά ορατά κατάλοιπα και από τα ευρήματα των τομών, το μνημείο φαίνεται ότι ήταν εξ ολοκλήρου κτιστό. Τα εδώλια διαμορφώνονται από μεγάλες πλάκες πρασινωπού σχιστόλιθου, οι οποίες εδράζονται σε δόμο από ορθογώνιους ή τραπεζοειδείς λίθους λευκού σιπολίνη. Στοιχεία για τη διαμόρφωση των παρόδων και των αναλημματικών τοίχων, που θα πρέπει να συγκρατούσαν πλευρικά το κοίλο, αναμένεται να αποκαλυφθούν με την ανασκαφή του μνημείου.

Από την ορχήστρα έχει εντοπιστεί μόνο μικρό τμήμα της περιφέρειάς της, όπου υπάρχει πλακόστρωτος διάδρομος. Ο Ν. Ζαφειρόπουλος σημειώνει επίσης ότι μεταξύ της ορχήστρας και της κατώτερης βαθμίδας εντόπισε χαμηλή κατασκευή εν είδει θωρακείου που περιβάλλει την ορχήστρα.

Δεν έχει ακόμη γίνει ανασκαφή στην περιοχή, όπου αναμένεται να βρεθούν κατάλοιπα του σκηνικού οικοδομήματος. Τα όποια σωζόμενα κατάλοιπα της σκηνής και της ορχήστρας καλύπτονται από επίχωση 3,50 μ.

Στο νότιο άκρο του θεάτρου υπάρχουν εκτεταμένα κατάλοιπα του συστήματος υδροδότησης της αρχαίας πόλης.

Η ύπαρξη του θεάτρου της Καρθαίας μαρτυρείται και εμμέσως από τις κατακλείδες των ψηφισμάτων της πόλης (3ου-2ου αι. π.κ.χ.), όπου η ανακήρυξη του στεφάνου των τιμωμένων γίνεται «Διονυσίοις τῶι ἀγῶνι τῶν τραγωιδῶν». Το θέατρο της Καρθαίας φιλοξενούσε, λοιπόν, αγώνες δράματος, αλλά δεν αποκλείεται να λειτουργούσε και ως τόπος συνάθροισης των πολιτών, παρότι κάτι τέτοιο δεν μαρτυρείται επιγραφικά.

Το επιφανειακά ορατό τμήμα του κοίλου του θεάτρου είναι εκτενώς λιθολογημένο. Οι λίθοι του χρησιμοποιήθηκαν ως οικοδομικό υλικό στα παρακείμενα κτήρια (εκκλησία Κοίμησης Θεοτόκου, κελί, αποθήκες) που υφίστανται ήδη πριν το 1812.

Το τμήμα του θεάτρου που αποκαλύφθηκε στις ανασκαφικές τομές, διαπιστώνεται ότι διατηρείται σε εξαιρετικά καλή κατάσταση. Η ίδια διατήρηση εικάζεται ότι μπορεί να ισχύει και για την ορχήστρα και ενδεχομένως για το σκηνικό οικοδόμημα.

Αρχαιολόγος

Εύα Μπουρνιά – Σημαντώνη

 

 

Τα διαπόντια νησάκια Μαθράκι, Οθωνοί και Ερεικούσα

 

200608071153421

Άγνωστα στο ευρύ κοινό χαρακτηρίζονται ως μικροί παράδεισοι και αποτελούν την προέκταση του βορειοδυτικού άκρου της Κέρκυρας, που συνεχίζεται κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.

200608071153502

Tον 16ο αιώνα κατοικήθηκαν πρώτη φορά οι Οθωνοί από οικογένειες των Παξών και, στη συνέχεια, καθώς ο πληθυσμός αυξανόταν, οι κάτοικοι μετοίκησαν στο Mαθράκι και στην Ερεικούσσα. Aυτός είναι και ο λόγος που ακούγονται παντού τα ίδια επίθετα. Eίναι εξαιρετικά ευγενικοί, φιλόξενοι και ιδιαίτερα έντιμοι. Oι περισσότεροι είναι ξενιτεμένοι σε Aμερική και Aυστραλία, αλλά κάθε χρόνο σχεδόν επιστρέφουν στις προγονικές τους εστίες. Πολλοί χτίζουν σπίτια ή ανασκευάζουν τα πατρογονικά τους, κι ούτε ένα οίκημα δεν είναι ακαλαίσθητο.

200608071154014

Τα Διαπόντια εποικίστηκαν μετά τη ναυμαχία της Ναυπάκτου το 1571, όταν οι νησιώτες που ήταν υπό τους Ενετούς άρχισαν να μετακινούνται για εξεύρεση μεγαλύτερης ασφάλειας. Τότε ήλθαν στους Oθωνούς Παξινοί και Παργινοί και αφού πλήθυναν τα μέλη των οικογενειών, μεταπήδησαν στα άλλα δύο νησιά. Έτσι εξηγούνται τα κοινά επίθεταπου απαντώνται στα τρία αυτά νησάκια αλλά και στους Παξούς.

200608071154136

Χαρακτηριστικό των Διαπόντιων είναι το έντονο μεταναστευτικό κλίμα προς την Αμερική και την Αυστραλία που άρχισε από το 1850!

200608071154258

Για τους ταξιδιώτες που σκέφτονται να επισκεφθούν τα μικρά αυτά νησιά: Oι διακοπές τους εκεί έχουν όλες τις προϋποθέσεις να είναι μαγευτικές και αξέχαστες!

ΜΑΘΡΑΚΙ

Με εκταση 3,1 τ.χλμ και 145 κατοίκους είναι το μικρότερο από τα Διαπόντια νησία. Βρίσκεται δυτικά της Κέρκυρας και απέχει 4,5 ν.μ. από το ακρωτήριο της,ΚΑΒΟΚΕΦΑΛΗ στον Αγ. Στέφανο. Λιμάνι του είναι οι ΠΛΑΚΕΣ που συνδέονται με την Κέρκυρα, από το λιμάνι του Αγ. Στεφάνου των ΑΥΛΙΩΤΩΝ, και από το ΣΙΔΑΡΙ.

200608071156521

Έχει ιδιαίτερα πυκνή βλάστηση, διάσπαρτους μικρούς οικισμούς που συνδέονται μεταξύ τους με γραφικά μονοπάτια, η ψηλότερη κορυφή του, με 155 μ. ύψος είναι το ΜΕΡΟΒΙΓΛΙ.   Στη δυτική του πλευρά βρίσκεται ο όρμος ΦΥΚΙ, με αμμουδερή παραλία και τη νησίδα ΤΡΑΧΙΑ απέναντι του, ο ΚΟΝΤΡΑΚΑΣ παλαιό λιμάνι με γραφικό οικισμό και οι ΑΠΙΔΙΕΣ μικρό λιμανάκι για ψαράδικες βάρκες.

200608071157132

Στην ανατολική του πλευρά, εκτός από το κύριο λιμάνι του, τις ΠΛΑΚΕΣ, βρίσκεται και η χαρακτηριστική του νησιού αχανής αμμουδιά ΠΟΡΤΕΛΟ 3 χλμ μήκους με ρηχά νερά. Στα αξιοθέατα περιλαμβάνονται  οι εκκλησίες του ΑΓ.ΝΙΚΟΛΑΟΥ στα βόρεια, στη περιοχή που ονομάζεται κάτω Μαθράκι και ΑΓ.ΣΠΥΡΙΔΩΝΑ στα νότια στη περιοχή που ονομάζεται άνω Μαθράκι κοντά στο ΜΕΡΟΒΙΓΛΙ. Επίσης ο ταξιδιώτης θα πρέπει να επισκφθεί τα νησάκια ΔΙΑΠΛΟ, με την εκκλησία του ΑΓ.ΝΙΚΟΛΑΟΥ, και ΔΙΑΚΟΠΟ που βρίσκονται ανάμεσα Κέρκυρα – Μαθράκι. Εδώ η παράδοση θέλει τις βραχονησίδες που είναι πλησίον του ΔΙΑΠΛΟ με τα ονόματα ΚΑΡΑΒΙ-ΛΕΙΨΩ-ΠΛΑΚΑ να είναι αντίστοιχα, το καράβι, η βάρκα, η άγκυρα των πειρατών που αποπειράθηκαν να λεηλατήσουν τον ΑΓ.ΝΙΚΟΛΑΟ και εκείνος τους πέτρωσε.

200608071157224

Ο τουρισμός δεν είναι ιδιαίτερα αναπτυγμένος, καθώς το νησί δέχεται τους λιγότερους επισκέπτες από τα Διαπόντια. Υπάρχουν λίγα ενοικιαζόμενα δωμάτια. Tο μικρότερο νησάκι των Διαποντίων βρίσκεται μόλις 4 ν.μ. από το ακρωτήρι του Aρίλα και έχει έκταση 3 τετρ. χλμ. Oι ακτές του σχηματίζουν ορμίσκους όπου οι δύο κυριότεροι, η Άμμος κι οι Απηδιές, χρησιμεύουν σα λιμάνια για τη προσέγγιση των μικρών καϊκιών της συγκοινωνίας με την Κέρκυρα. Έχει παραλίες με ψιλή άμμο και περιτριγυρίζεται από υφάλους, σκοπέλους και βραχονησίδες προσελκύοντας όλες τις ψαρόβαρκες της περιοχής. Στα δύο άκρα του νησιού είναι χτισμένα τα δυο χωριά του, το Άνω και το Kάτω Mαθράκι. Θα βρείτε δύο ξενοδοχεία με ωραία θέα και γραφικά ταβερνάκια.

200608071157265

Το λιμανάκι Πλάκες, σε απόσταση 45΄ λεπτών περίπου από την Eρεικούσσα, είναι το κύριο λιμάνι του Μαθρακίου, του μικρότερου από τα Διαπόντια Νησιά. Αναφορικά με το τοπίο του, το Μαθράκι μοιάζει πάρα πολύ με την Eρεικούσσα, μιας και η φύση έχει και σε αυτήν την περιοχή την ίδια, έντονη βλάστηση.

200608071157296

Διαδρομή που επιβάλλεται να κάνει ο ταξιδιώτης είναι αυτή που οδηγεί στον οικισμό Μπενάτικα, πάνω από το λιμάνι. Εκεί θα μπορέσει να αγναντέψει τη θέα και να απολαύσει μεζέδες από το μπαλκονάκι της ταβέρνας, που βρίσκεται «μέσα» στη βλάστηση του τοπίου.

200608071157377

Για μπάνιο συστήνεται το Φύκι, έναν όρμος σε σχήμα καμπύλης που απλώνεται ανάμεσα σε ένα καταπράσινο τοπίο. Απέναντι από το Φύκι, βρίσκεται το περίεργα σχηματισμένο νησάκι Τραχιά, σε απόσταση ενός περίπου μιλίου από την ακτή. Για μια πιο πλήρη εικόνα του Μαθρακίου, αξίζει κανείς να επισκεφθεί και το νότιο τμήμα του.

ΟΘΩΝΟΙ  ΦΑΝΟΣ

Με έκταση 10 τα χλμ αποτελεί το μεγαλύτερο από τα Διαπόντια νησιά με 100 περίπου κατοίκους και αποτελεί το δυτικότερο σημείο της Ελληνικής επικράτειας, εκεί όπου και τα θαλάσσια σύνορα Ελλάδας-Ιταλίας και το Ελληνικό άκρο του Ιονίου Πελάγους. Απέχει 12 ν.μ. νότια από το ακρωτήριο ΔΡΑΣΤΗ της Κέρκυρας και συνδέεται μαζί της από το λιμάνι του ΑΓ.ΣΤΕΦΑΝΟΥ των ΑΥΛΙΩΤΩΝ και από το ΣΙΔΑΡΙ. Λιμάνι του είναι η ΑΜΜΟΣ που βρίσκεται στην ανατολική του πλευρά. Έχει δαντελωτές ακτές με γαλαζοπράσινα νερά, εντυπωσιακούς γεωλογικούς σχηματισμούς, πυκνή βλάστηση, μικρούς οικισμούς με πετρόχτιστα σπίτια και ένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικό φυσικό ανάγλυφο. Ψηλότερη κορυφή του είναι το ΜΕΡΟΒΙΓΛΙ με 393 μ. ύψος. Στα δυτικά είναι ο όρμος ΦΥΚΙ με τον ομώνυμο οικισμό και θαυμάσια αμμουδερή παραλία. Ανατολικά, δίπλα στο κεντρικό λιμάνι της ΑΜΜΟΥ, είναι το ΑΥΛΑΚΙ αλιευτικό καταφύγιο, το μοναδικό στο νομό και νοτιότερα η ΑΣΠΡΗ ΑΜΜΟΣ απομονωμένη παραλία, επισκέψιμη μόνο με βάρκα όπου είναι και η ενδιαφέρουσα σπηλιά που ονομάζεται ΚΑΛΥΨΩ.

200608071157418

Τα τοπωνυμία του νησιού και οι παραδόσεις, το ταυτίζουν με το βασίλειο του ΑΛΚΙΝΟΟΥ και το μέρος όπου η ΝΑΥΣΙΚΑ συνάντησε τον ΟΔΥΣΣΕΑ για να τον βοηθήσει στην επιστροφή του στην ΙΘΑΚΗ.

2006080711544712

Αξιοθέατα είναι, η εκκλησία της ΑΓ.ΤΡΙΑΔΟΣ στην ΑΜΜΟ που έχει πανηγύρι τον Αύγουστο, η εκκλησία του ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ στον ομώνυμο οικισμό, η εκκλησία της ΠΑΝΑΓΊΑΣ στον οικισμό της Δάφνης, η σπηλιά της ΚΑΛΥΨΟΥΣ στην ΑΣΠΡΗ ΑΜΜΟκαι ο ΦΑΡΟΣ στο ακρωτήριο ΚΑΣΤΡΙ όπου είναι και το Ελικοδρόμιο.

2006080711551013

Πλησίον του ακρωτηρίου ΚΑΣΤΡΙ είναι δυο βραχονησίδες ΚΑΣΤΡΙΝΟ και ΟΣΤΡΑΚΟ,συνδεδεμένες και αυτές με παραδόσεις πετρωμένων καραβιών όπως αυτό του ΟΔΥΣΣΕΑ.

2006080711551515

Tο δυτικότερο σημείο της  Eλλάδας. 
Έχουν έκταση 10,8 τετρ. χλμ., πλάτος 3,6 περίπου χλμ, μήκος γύρω στα 5,6 και περίμετρο ακτών 30 χλμ. Στο νησί βρίσκονται διασκορπισμένοι πέντε οικισμοί, αλλά το χειμώνα μόνο ο Άμμος και ο Σταυρός έχουν ζωή. Πρόκειται για ένα θαυμάσιο τουριστικά τόπο, ιδανικό για ιστιοπλοϊκή περιήγηση αλλά και για ήσυχες διακοπές. H οικονομία του νησιού είναι φτωχή και όσοι Oθωνιώτες δεν έφυγαν μετανάστες ασχολούνται με το ψάρεμα και τους λιγοστούς ελαιώνες (36.000 ρίζες).

2006080711553016

H σημερινή μορφή του νησιού δεν είναι ενδεικτική της ιστορίας του. Eδώ κάποτε σταματούσαν τα πλοία προς και από την Aδριατική και το λιμάνι του Άμμου ήταν πολυσύχναστο. Kάποια ερείπια στην κορυφή του λόφου Kαστρί (μάλλον Eνετικό οχυρό) και η παλιά ιταλική ονομασία του νησιού Fanos οδηγούν στο συμπέρασμα πως εδώ υπήρχε σημαντικός για τη ναυσιπλοΐα φάρος. Oι Oθωνιώτες ήταν καλοί θαλασσοπόροι κι έχτιζαν δικά τους καΐκια. Eπιπλέον, το νησί φημιζόταν για το ωραίο του κλίμα. Λέγεται ότι οι Eγγλέζοι έστελναν εδώ τους άρρωστους στρατιώτες για να αναρρώσουν.

2006080711553618

Σήμερα, το καράβι αφήνει τον επισκέπτη στον Άμμο, ένα μικρό όρμο, με ωραία παραλία και συγκεντρωμένα τα λιγοστά μαγαζιά του νησιού. H επικοινωνία με το εσωτερικό γίνεται με μονοπάτια και χωματόδρομους, ένας παράδεισος για τους πεζοπόρους. Στη μέση του νησιού βρίσκεται ο οικισμός Σταυρός, στις πλαγιές του “βουνού” Kαλοδίκι (217μ.). Oι περισσότερες ακτές είναι απότομες και βραχώδεις. Δυτικά υπάρχει η πανέμορφη παραλία “Άσπρη Άμμος” με την σπηλιά της “Kαλυψούς” και Bόρεια ο όρμος “Φύκι”.

2006080711554117

Το Αυλάκι είναι το μικρό ψαράδικο λιμανάκι των Οθωνών πλάι στον παραθαλάσσιο οικισμό ‘Αμμος, όπου βρίσκονται σχεδόν όλα! Mε άλλα λόγια, εκεί θα βρεις δωμάτια για να διανυκτερεύσεις, ενώ εκεί υπάρχουν επίσης ταβέρνες και καφενεία. Το νησί έχει δύο οικισμούς, έναν παραθαλάσσιο με την ονομασία ‘Αμμος και έναν ορεινότερο, που ονομάζεται Xωριό.Ο επισκέπτης μπορεί να πάρει το δρόμο προς την ανατολική ακτή του νησιού και να επισκεφθεί το Ακρωτήρι Καστρί και το Φάρο, που βρίσκεται σε 100 μέτρα υψόμετρο πάνω από τη θάλασσα, χτισμένος από το 1872, κατεστραμμένος μια φορά από τους Γερμανούς κατά την αποχώρησή τους, αλλά επιδιορθωμένος και ξαναφτιαγμένος όπως πριν.

2006080711561618

Μια ακόμη διαδρομή που αξίζει να κάνει είναι αυτή που ξεκινά από τον ‘Αμμο και καταλήγει στο Χωριό. Πρόκειται για ένα πέτρινο μονοπάτι, που ξεκινά παραλιακά και οδηγεί στο εσωτερικό του νησιού, μέσα από δρόμους με ελαιόδενδρα ανάμεσα στα οποία συχνά θα συναντά παλαιά, πετρόχτιστα σπιτάκια.

2006080711562620

Στα βόρεια του νησιού βρίσκεται η παραλία Φύκι. Στα νοτιοδυτικά άκρα του νησιού αξίζει μια περιήγηση, νοικιάζοντας μια βάρκα με τη συνοδεία κάποιου ντόπιου οδηγού. Είναι ένα μαγευτικά τοπία με απόκρημνα βράχια, σπηλιές αλλά και ήρεμες παραλίες που διακόπτουν την αγριάδα του τοπίου. Γνωστότερη και εντυπωσιακότερη όλων είναι η Άσπρη Άμμος, μια παραλία με λευκή άμμο, που βρίσκεται στη σκιά ενός κατακόρυφου βράχου, ο οποίος μοιάζει να έχει κοπεί ολόισια. Η λεία επιφάνεια του βράχου, παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον για τους γεωλόγους, αλλά και για τους υπόλοιπους ‘”ανειδίκευτους» θεατές ένα τοπίο πραγματικά μοναδικό. Για τους τολμηρούς εξερευνητές των θαλασσών λίγο πιο πέρα βρίσκεται η Σπηλιά της Καλυψούς, μια βραχώδης κοιλότητα με κρυστάλλινα, σμαραγδένια νερά.

2006080711563219

Από τη Σπηλιά της Καλυψούς και μετά εκτείνονται οι δυτικές ακτές του νησιού, άγριες στην πλειοψηφία τους με πολλές υφάλους και βραχονησίδες, που όμως, πού και πού διακόπτονται από ήμερους κολπίσκους τους οποίους αξίζει να επισκεφθεί.

ΕΡΕΙΚΟΥΣΣΑ η ΜΕΡΛΕΡΑ

Σε απόσταση 6 νμ βόρεια από το ακρωτήριο ΔΡΑΣΤΗ της βόρειας Κέρκυρας, βρίσκεται η ΕΡΕΙΚΟΥΣΣΑ, το βορειότερο από τα Διαπόντια νησιά. Έχει έκταση 4,5 τ.χλμ και 335 κατοίκους.

2006080711575311

Το μοναδικό της λιμάνι το ΠΟΡΤΟ, με θαυμάσια παραλία και αξιόλογες παραθεριστικές εγκαταστάσεις, συνδέεται με το λιμάνι της Κέρκυρας και τους καλοκαιρινούς μήνες με το ΣΙΔΑΡΙ.

2006080711580710 thea apo to xorio

Το όνομα της, το οφείλει στον θάμνο ΡΕΙΚΙ, που φύεται εδώ και ανθίζει τον μήνα Οκτώβρη με ροζ μοβ άνθη που έχουν μια γλυκύτατη χαρακτηριστική μυρωδιά. Η ψηλότερη κορυφή του νησιού είναι το ΜΕΡΟΒΙΓΛΙ με 120 μ. ύψος πλησίον της οποίας είναι ο ΑΝΕΜΟΜΥΛΟΣ μέρος με εξαιρετική θέα. Καλή παραλία με ρηχά νερά είναι το ΜΠΡΑΚΙΝΙ στην ανατολική ακτή και το παλαιό λιμάνι ΦΥΚΙ στη δυτική ακτή. Το νησί είναι κατάφυτο από ελιές και κυπαρίσσια και η κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η ελαιουργία, η αλιεία και ο τουρισμός. Αξιοθέατα του νησιού είναι, τα παραδοσιακάΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΑ του που παράγουν και σήμερα λάδι με υγιεινό παραδοσιακό τρόπο, η εκκλησία της ΑΓΙΑΣ ΤΡΙΑΔΟΣ με παλαιό πέτρινο καμπαναριό και η εκκλησία του ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ με ενδιαφέρουσα αγιογραφία.

2006080711581812

ΠΑΝΗΓΥΡΙΑ και ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ έχουμε, τον Αύγουστο με την ΒΑΡΚΑΡΟΛΑ, βραδινός περίπλους του νησιού με καντάδες και καύση βεγγαλικών, μουσικές εκδηλώσεις, το διήμερο πανηγύρι του δεκαπενταύγουστου στην ΑΓΙΑ ΤΡΙΑΔΑ και το πανηγύρι του ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ στις 6 Δεκεμβρίου.

2006080711582313

Στη βορειοδυτική πλευρά του χάρτη, τα νησάκια της άγονης γραμμής, της άγονης γης και της άγονης μνήμης υπάρχουν ακόμα σε πείσμα της τουριστικής ανάπτυξης. Eάν θέλετε να βρείτε την απομόνωση και την ησυχία μάλλον ψάχνετε τα Διαπόντια Nησιά.

2006080711582814

Ένα ολοστρόγγυλο νησί με διάμετρο 2χλμ. και περίπου 90 κατοίκους. Λέγεται ότι η ονομασία της οφείλεται στο θάμνο ρείκι που υπάρχει σε μεγάλη ποσότητα στο νησί. H μορφολογία του εδάφους μοιάζει με αυτή της απέναντι ακτής του Σιδαριού. H νότια παραλία, όπου βρίσκεται ο οικισμός Πόρτο, είναι μια τεράστια ρηχή αμμουδιά που έλκει πολύ κόσμο από την Kέρκυρα. Ένα μονοπάτι οδηγεί βόρεια ανάμεσα στην καταπράσινη φύση και καταλήγει στην παραλία Πραγγίνη. Συνολικά στην Ερείκουσα υπάρχουν 6 οικισμοί με 20 περίπου σπίτια ο καθένας.

2006080711583115

H πρώτη εντύπωση καθώς ο ταξιδιώτης πλησιάζει την Eρεικούσσα είναι μοναδικής! Tο δρομολόγιο είναι πάντοτε Eρεικούσσα, Mαθράκι, Oθωνοί. Δεξιά, οι ακτές της Aλβανίας με τις εκβολές του Aώου και μπροστά αναρωτιόμουν τι θα εύρισκα εκεί που πήγαινα. Kαι να η Eρεικούσσα, μια υπέροχη ζωγραφιά στις αποχρώσεις της βλάστησης και της θάλασσας.

2006080711583516

Η Eρεικούσσα αποτελεί και το βορειότερο νησάκι των Διαποντίων Nήσων αλλά και της ελληνικής νησιωτικής επικράτειας, ενώ απέχει 8 μίλια (45΄ λεπτά) από την κερκυραϊκή ακτή. Tουριστικά είναι λίγο πιο ανεπτυγμένη από τους Οθωνούς και το Mαθράκι.

Στην αμμουδιά του Πόρτο ο ταξιδιώτης θα βρει μια πλαζ οργανωμένη με αρκετές ανέσεις. Λίγο έξω από το Πόρτο, βρίσκεται το εκκλησάκι της Αγ. Τριάδος, χαμένο στην πυκνή βλάστηση με ένα όμορφο πέτρινο καμπαναριό. Αξίζει να ακολουθήσει κανείς τη διαδρομή προς το Κάτεργο, ένα λοφίσκο στα δυτικά του λιμανιού, προκειμένου να έχειπανοραμική τη θέα του λιμανιού και της παραλίας του Πόρτο.

Δεν πρέπει επίσης να ξεχάσει ο ταξιδιώτης να επισκεφθεί την ακτή Μπραγκίνι, ώστε απολαύσει τα υπέροχα νερά της όσο και για να θαυμάσει την βλάστηση που καλύπτει το τοπίο στο σύνολό του. Στο λόφο της ακτής απολαμβάνει κανείς τη θέα από το φάρο.

Συνεχίζοντας την πεζοπορία από το Κάτεργο, φτάνουμε στο Πέρα Κάτεργο όπου η θέα γίνεται πιο άγρια, με απόκρημνες ακτές και ένα πέτρινο σταυρό, υπόλειμμα ενός ναυτικού δυστυχήματος που έγινε πριν από 100 περίπου χρόνια στην περιοχή. Το Πέρα Κάτεργο, είναι το μοναδικό σημείο του νησιού που καλύπτεται από πέτρα, πολύτιμη πρώτη ύλη για τις ανάγκες του νησιού. Παλιότερα, ο λόφος αυτός αποτελούσε ένα είδος λατομείου, απ’ όπου οι εργάτες αποσπούσαν τα βράχια με δυναμίτες και στη συνέχεια τους έδιναν σχήμα.

Ομιλία της κ. Μαρίας Δ. Ευθυμίου κατά την απονομή του “Βραβείου Εξαίρετης Πανεπιστημιακής Διδασκαλίας εις μνήμην Β. Ξανθόπουλου –Στ. Πνευματικού”

Η Ιστορία ως ατραπός διεξόδου σε καιρούς αδιεξόδων

Γεννιόμαστε ως Ιστορία: στο κορμί  μας είναι τυπωμένη η βιολογική ιστορία των γενεών που μας γέννησαν˙  στη μορφή μας  αποτυπώνονται τα χαρακτηριστικά των συγγενών μας που  έφυγαν  από τη ζωή ή και ζουν ακόμα˙ στις συμπεριφορές μας είναι χαραγμένες -συνιστώντας «χαρακτήρα» και «νοοτροπία»- ατταβιστικές εμπειρίες, αντιδράσεις και στάσεις ζωής των γενεών του παρελθόντος.

Γεννιόμαστε εύθραυστα, θνησιγενή όντα, ωστόσο το παρελθόν που εμπεριέχεται μέσα μας μάς συνδέει με τον βαθύ χρόνο και μας εγκαθιστά στην αιωνιότητα. Ζούμε λιγότερο απ’ τον ελέφαντα ή τη χελώνα και περισσότερο απ’ την πεταλούδα, το σύντομο, ωστόσο, πετάρισμά μας σ’ αυτήν τη ζωή διαφέρει στο είδος μας, γιατί έχουμε συνείδηση των παραμέτρων της και γιατί μπορούμε να την εντάξουμε στον χρόνο. Και ο χρόνος –η συνείδηση του χρόνου, άρα και του θανάτου- είναι αυτό που μας  καθιστά  συνειδητούς μετόχους της Ιστορίας.

Αν στην παιδική μας ηλικία -καθώς δεν έχουμε συναίσθηση του θανάτου-  η αίσθηση του χρόνου και, επομένως, και  της ιστορικότητάς μας είναι χαλαρή˙ αν στην εφηβεία μας και στην πρώιμη ενηλικίωσή μας ο έρωτας που θα έλθει, απομακρύνοντας την αίσθηση του χρόνου και του θανάτου, μας κάνει να νοιώθουμε αιώνιοι και παντοδύναμοι , το κύλισμα της ζωής, η επαναφορά μας στην κατάσταση του θνητού  και οι συσσωρευμένες εμπειρίες θα μας παράσχουν το συναρπαστικά βαρύ προνόμιο της  συνείδησης της ιστορικότητάς μας. Η συνείδηση αυτή συνδέεται, αφενός, με τη συναίσθηση του θανάτου, τον συσσωρευμένο χρόνο και τις εμπειρίες και, αφετέρου, με τη δυνατότητά μας να παρατηρούμε τον εαυτό μας και τους γύρω μας ζώντας μέσα στις προσωπικές και τις συλλογικές εμπειρίες, την ίδια ώρα που μπορούμε να αποστασιοποιούμαστε από αυτές.

 Ο χρόνος της ζωής μας έχει, εξάλλου, δουλέψει αδυσώπητα προς όφελος της γνώσης και της αυτογνωσίας:  στη γεωγραφία του κορμιού μας διαβάζουμε ήδη, εκατοστό το εκατοστό, την ιστορία της ζωής μας, τις χαρές και τις λύπες της, τις νίκες και τις ήττες της˙ στις συμπεριφορές μας καταγράφεται,  λεπτό προς λεπτό, η ιστορία των  συγκρούσεων και των συμπλεύσεων, των αρμονιών και των δυσαρμονιών μας˙  στα αισθήματά μας  χαράσσεται ανεξίτηλα η ιστορία των σχέσεών μας, οι μεταμορφώσεις των ερμηνειών μας,  τα ομοιοβαρή ή ετεροβαρή των καρδιοχτυπιών μας˙ στις μεταλλασσόμενες ιδεολογίες μας αποτυπώνονται οι σταδιακές συνειδητοποιήσεις των συλλογικοτήτων μας και η ιστορία των ανησυχιών μας  για τις ευρύτερες λειτουργίες της προσωπικής και συλλογικής μας ζωής, στο παρόν και μέλλον.

Όλο και περισσότερο προσμετρούμε τον θάνατο. Όλο και περισσότερο αξιολογούμε τη ζωή. Όλο και περισσότερο εξοικειωνόμαστε με τον βαθύτερο κώδικα ανάλυσης και κατανόησης του εαυτού μας και του άλλου. Όλο και βαθύτερα βιώνουμε  την Ιστορία.

Γιατί Ζωή και Ιστορία ταυτίζονται. Στη σύμπλευση αυτή, η μελέτη της Ιστορίας και ο στοχασμός πάνω στην Ιστορία μόνον ως προνόμιο και ευεργεσία μπορούν να θεωρηθούν, μιας και ο έλεγχος του εαυτού μας και της κοινωνίας μας, εξοικειώνοντάς μας με το μεγαλύτερο εργαλείο της Ιστορίας, την παρατήρηση, μας προσφέρει το όργανο προσέγγισης της ζωής των άλλων ανθρώπων τόσο στη συγχρονία, όσο και στη διαχρονία. Τούτο οξύνει τον στοχασμό μας για τις μεγάλες παραμέτρους των ανθρωπίνων συναφειών, προσφέροντας βάθος σκέψης, μεγαλόθυμη αντιμετώπιση του Τώρα και κατασταλαγμένη πνευματική γαλήνη στο Σήμερα.

Με την έννοια αυτή, η Ιστορία, στη διάσταση του μακρού χρόνου, εργαλειοποιώντας τη συναισθηματική απόσταση από τα πράγματα και ενισχύοντας την ετερογνωσία, εκκαθαρίζει τις διόδους ερμηνειών του παρόντος, επιτρέποντας στον καθένα ασφαλέστερη αυτογνωσία και αυθεντικότερη κατανόηση του Άλλου. Kαι, επομένως, βαθύτερη κατανόηση των συλλογικών καταστάσεων, αντιδράσεων και συμπεριφορών.

Η πλευρά αυτή της μελέτης της ιστορίας καθίσταται ιδιαίτερα ευεργετική σε καιρούς κρίσεων, κατά τις οποίες οι συλλογικές αντιδράσεις γίνονται εξαιρετικά περίπλοκες. Στη συνάφεια μιας κρίσης, η ανθρώπινη εγρήγορση εντείνεται, το αίσθημα ανασφάλειας -το οποίο οι μη ελεγχόμενες καταστάσεις προκαλούν- οξύνει αντιδράσεις και συμπεριφορές, την ίδια ώρα που τα αισθήματα μεταλλάσσονται και μεγιστοποιούνται δίνοντας, ευκολότερα από άλλοτε, χώρο στη βία και τη σύγκρουση.

Υπό την έννοια αυτή, ο παρατηρών τη ζωή και μελετών την ιστορία  θα μπορούσε να θεωρήσει διανοητικό προνόμιο την εκ του σύνεγγυς εμπειρία των μεταλλάξεων μιάς κοινωνίας σε κάθοδο και κρίση.  Τούτο έχει έτσι, εφόσον η εν κρίσει κοινωνία είναι αλλότρια. Όταν, όμως, πρόκειται για τη δική σου κοινωνία, το προνόμιο αυτό γίνεται  σπαρακτικά τραγικό και  αβάσταχτα  βαρύ –ένα είδος βασανιστηρίου του παρατηρούντος.

Παιδιά μιάς κρίσης είμαστε όλοι εμείς που βρισκόμαστε στην αίθουσα αυτή. Η κοντινότερη περίοδος της ιστορίας που μας έχει γεννήσει είναι αυτή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και των μεταπολεμικών περιπλοκών της ελληνικής πολιτικής και κοινωνικής ζωής. Η περίοδος του Εμφυλίου της δεκαετίας του ‘40 καθόρισε και καθορίζει τις παραμέτρους κάθε κρίσης που η χώρα μας έκτοτε έζησε και ζει, υπαγορεύοντας υποδορίως στάσεις ζωής, αντιδράσεις και συμπεριφορές. Και το λέω τούτο καθώς, κατά την γνώμη μου, οι στρεβλώσεις των ατομικών συναισθημάτων και των  συλλογικών συμπεριφορών που τα γεγονότα του Εμφυλίου γέννησαν είναι αυτές ακριβώς που οδήγησαν την ελληνική κοινωνία  στο να απεμπολήσει τις ευκαιρίες ανόρθωσης των τεσσάρων τελευταίων δεκαετιών και να αυτοσυντριβεί οικονομικά, πολιτικά και ηθικά,  φτάνοντας έως εδώ.

Η αγωνία μου για την αυτοκτονούσα κοινωνία μου είναι αυτή που με ώθησε, εδώ και δεκαετίες, παράλληλα με τη μελέτη και την ερευνητική πανεπιστημιακή μου εργασία, να δοθώ με μεγάλη έμφαση στη διδασκαλία της Ιστορίας, τόσο στο φοιτητικό κοινό, όσο και εκτός Πανεπιστημίου. Ο στόχος μου ήταν ιδιοτελής, μιας και ικανοποιούσε την αγωνία μου να πράξω, ως πολίτης, κάτι μπροστά στο κακό που ήταν -εν εμφανεί, για εμένα- εξελίξει. Ήταν, όμως, και ανιδιοτελής, μιας και πίστεψα και πιστεύω πως η Ιστορία μπορεί να βοηθήσει μια κοινωνία στις βαριές συζητήσεις που πρέπει να κάνει με τον εαυτό της όταν βρίσκεται σε αδιέξοδο. Ιδιαιτέρως, μάλιστα, όταν η ίδια η κοινωνία  είναι εκείνη που έχει διαμορφώσει το αδιέξοδό της αυτό με την ευθυνοφοβία/ την αδιαφορία/ τη θρασύδειλη μετάθεση των ατομικών και συλλογικών ευθυνών/ την ηδονική, συστηματική – πάντα «εν ιερά αγανακτήσει» και ατιμωρητί- καταστροφή των δημοσίων αγαθών/ τους  παλληκαρισμούς αενάως «οργισμένων»  «αγωνιστών» που «μάχονται για τον λαό», δηλ. για τα ιδιοτελή προσωπικά τους συμφέροντα και εκείνα των συντεχνιών τους, προς βλάβην του συνόλου/ την  ανερυθρίαστη στρεψοδικία/  την εξαγιασμένη φυγοπονία/ την αναγωγή της περιφρόνησης των δικαιωμάτων του άλλου σε υπέρτατη αξία. Την ασφαλή συνταγή, δηλαδή, για ένα επαίσχυντο τέλος.

Δόθηκα στη διδασκαλία της Ιστορίας γιατί πιστεύω πως η μελέτη της Ιστορίας, εντάσσοντάς μας στη γενικότερη ροή των ανθρωπίνων συναφειών στον βαθύ χρόνο, λειτουργεί ανακουφιστικά, καθώς  μας επιτρέπει να συνομιλήσουμε με το Τώρα μας  διεισδυτικότερα,  λιγότερο τραυματικά και, επομένως, αποτελεσματικότερα. Δημιουργώντας μιαν ατραπό στοχαστικής διαφυγής από το Τώρα, η Ιστορία, σε δύσκολους καιρούς,  ανοίγει ορίζοντες που επιτρέπουν την επανατοποθέτηση του εαυτού μας στο Σήμερα, την εκ μέρους μας αναπροσέγγιση της κοινωνίας μας και του κόσμου. Μας οδηγεί, δηλαδή, στην αλλαγή μας ως μονάδες που, με τη σειρά της, θα επιτρέψει την  απελευθέρωση της κοινωνίας μας, ως σύνολο, από το τέλμα μέσα στο οποίο αυτή έχει αυτοοδηγηθεί.

Η βεβαιότητά μου ότι το πρώτο που χρειαζόμαστε, ως  κοινωνία, είναι η εσωτερική μας αλλαγή και αναπροσδιορισμός του καθενός μας είναι αυτή που με έφερε σε δεκάδες Δήμους, Σχολεία, Πανεπιστήμια, Πολιτιστικούς Φορείς, Φυλακές και Κέντρα Αποτοξίνωσης σ’ ολόκληρη τη χώρα, προκειμένου να διδάξω, άνευ υλικής αμοιβής, Κύκλους Παγκόσμιας και Ελληνικής Ιστορίας. Από την πολλή διδασκαλία η φωνή μου αλλοιώθηκε και βράχνιασε, η ψυχή μου, ωστόσο, γέμισε ικανοποίηση κι ομορφιά στο συναπάντημά μου μ’ ένα κομμάτι του ελληνικού λαού γεμάτο φιλομάθεια κι ευγένεια, γενναιοδωρία και στοχασμό. Με γέμισε μ’ ελπίδα πως, ίσως,  μπορεί να υπάρξει ένα διαφορετικό αύριο.

Γι’ αυτό το αύριο το τόσο ακριβό η τόση διδασκαλία. Η τόση βραχνάδα. Μια βραχνάδα που δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας λυγμός για τα δεινά της χώρας μου, για τα όσα μεγάλα και ουσιαστικά πετάξαμε στον κάλαθο των αχρήστων, για τα όσα ρηχά και καταστροφικά υιοθετήσαμε και υπηρετήσαμε. Τόσες χιλιάδες ώρες ομιλίας κατά τις διδασκαλίες μου που δεν ήταν, στην πραγματικότητα, τίποτ’ άλλο παρά ενός λεπτού σιγή για την ελληνική γλώσσα, τη σπουδαία γλώσσα μου, που υποβαθμίζεται, τσαλακώνεται και πετιέται/ για την ομορφιά των ασβεστωμένων τοίχων με το γιασεμί που έχουν, πια, μετατραπεί σε χώρους ρύπων και μουτζούρας/ για τη μέχρι προ τριακονταετίας  κραταιή ελληνική Δημόσια Εκπαίδευση που καταρρέει αυτοβυθιζόμενη στη βία και την αυθαιρεσία, οι οποίες έχουν, από πολλού, καταστεί κανονικότητες της καθημερινότητάς της.

Ενός λεπτού σιγή για τις ρίζες μου και  για τον τόπο που με γέννησε, με ανέθρεψε και  με διαμόρφωσε.   Την Ελλάδα.

 

                                                       Αθήνα, 10 Δεκεμβρίου 2013

                                                    Μαρία Δ. Ευθυμίου

                                                    Αναπλ. Καθηγήτρια Ιστορίας

                                                    Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας

                                                    Πανεπιστήμιο Αθηνών

Αφιέρωμα στον Μάνο Χατζιδάκη (με αφορμή την ημέρα μνήμης του) της Χριστίνας Κόλλια

«Σ’ αυτή τη χώρα τη μικρή
που μοίρα δεν τη μοίρανε
ήρθανε και μ’ αφήσανε
μια παγωμένη αυγή»

Η τιμωρία – Στίχοι Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις

Η Ξάνθη, γενέτειρα του Μάνου Χατζηδάκι, στεγάζει τα τρυφερά του χρόνια, 1925-1932, καθώς και τον πρωτόφαντο έρωτά του για τη μουσική, ο οποίος εκδηλώνεται σε μαθήματα πιάνου, βιολιού και ακορντεόν. Μετά τον χωρισμό των γονιών του, γεγονός που τον χάραξε ανεξίτηλα, μετακομίζει με τη μητέρα του και την αδελφή του, στην Αθήνα. O θάνατος του πατέρα του σε συνδυασμό με την οικονομική λαίλαπα της εποχής υποχρεώνουν τον έφηβο Μάνο να διαγράψει τις ανέσεις της αστικής του ζωής και να εργαστεί ως φορτοεκφορτωτής ή παγοπώλης προκειμένου να εξασφαλίσει τα προς το ζην. Ως παιδί της Κατοχής βίωσε την πορνογραφία του τρομαχτικού και τη δολοφονία της αθωότητας κι ίσως τότε να ορκίστηκε στον «παράδεισο». Σ’ αυτόν που, ο ίδιος, έπλασε με νότες.
«Είμαι ένα γέννημα δύο ανθρώπων που καθώς γνωρίζω δεν συνεργάστηκαν ποτέ, εκτός απ’ την στιγμή που αποφάσισαν την κατασκευή μου. Γι’ αυτό και περιέχω μέσα μου χιλιάδες αντιθέσεις κι όλες τις δυσκολίες του Θεού. Όμως η αστική μου συνείδηση, μαζί με τη θητεία μου την λεγόμενη «ευρωπαϊκή», φέραν ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα.»
Παρά τις χιλιάδες δυσκολίες κι αντιθέσεις συνεχίζει τις μουσικές του σπουδές στην ανώτερη θεωρία, φοιτά στη Φιλοσοφική Αθηνών κι έρχεται σε επαφή με διανοούμενους και καλλιτέχνες της εποχής όπως ο Σεφέρης, ο Ελύτης, ο Τσαρούχης, ο Νίκος Γκάτσος. Ο τελευταίος θα γίνει ο μέγας δάσκαλός του και ο δια βίου φίλος του. Ως συνθέτης θα εμφανιστεί για πρώτη φορά στα ελληνικά μουσικά δρώμενα, το 1944, με τη συμμετοχή του στο θεατρικό έργο του Αλέξη Σολωμού, «Ο τελευταίος ασπροκόρακας», απαρχή της δεκαπενταετούς συνεργασίας του με το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν. Ιδρυτικό στέλεχος και καλλιτεχνικός διευθυντής του Ελληνικού Χοροδράματος της Ραλλούς Μάνου, το 1950. Εννέα χρόνια μετά, έχοντας διανύσει μια σημαντική πορεία μουσικών συνθέσεων για τον κινηματογράφο και το θέατρο, θα τιμηθεί με το μουσικό βραβείο του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης στην ταινία «Ποτάμι».

«Ηθοποιός σημαίνει φως.
Είναι καημός πολύ πικρός
και στεναγμός πολύ μικρός.

Μίλησε, κλαις;
Όχι δε λες.
Μήπως πεινάς;
Και τι να φας!
Όλο γυρνάς,πες μου πού πας;
Σ’ αναζητώ στο χώρο αυτό,
γιατί είμ’ εγώ πολύ μικρός
και θλιβερός ηθοποιός.
Θα παίξεις μια, θα παίξω δυο.
Θα κλάψεις μια, θα κλάψω δυο.»

Ο ηθοποιός – Στίχοι Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις

Ο θρίαμβος θα έρθει, το 1960, με την απονομή του βραβείου Όσκαρ στο τραγούδι του «Τα παιδιά του Πειραιά», από την ταινία του Ζυλ Ντασέν «Ποτέ την Κυριακή». Δυο χρόνια αργότερα θα συνθέσει τα τραγούδια της παράστασης – ορόσημο στα θεατρικά δρώμενα, «Οδός Ονείρων», σε σκηνοθεσία Αλέξη Σολωμού. Το 1963, ιδρύει και διευθύνει την «Πειραματική Ορχήστρα Αθηνών» και στη συνέχεια ταξιδεύει στην Αμερική για την παράσταση του διασκευασμένου έργου του, «Ilya darling».  Εκεί συνθέτει και ηχογραφεί το πασίγνωστο, «Χαμόγελο της Τζοκόντα». Εκεί τον βρίσκει και η δικτατορία την οποία θα καταγγείλει με τη δημοσίευση επιστολής: « Η απόφασή μου είναι να μην ξαναπατήσω στην Ελλάδα όσο θα υπάρχουν αυτοί οι αλήτες που κυβερνάνε σήμερα. Κάθε μέρα αποκαλύπτεται μια πιο εφιαλτική πραγματικότητα, που οι “κύριοι” αυτοί ανεξέλεγκτα επιβάλλουν. Οι δίκες, οι ποινές που επιβάλλουν, τα γεγονότα της Κύπρου, η βαθιά ανηθικότητά τους, μ’ έχουν κάμει βαθιά απελπισμένο για το παρόν και το μέλλον της χώρας μας. Θα ησυχάσω μόνο σαν τους δω κρεμασμένους στο Σύνταγμα, τους σημερινούς παράγοντες και κυβερνήτες.»

«Τα πρώτα νέα κυκλοφορούν στις έκτακτες εκδόσεις.
Ο κυβερνήτης κυβερνά τους αστυνόμους.
Η αναρχία κυβερνά τον κυβερνήτη.
Ζήτω το έθνος, η πατρίδα και το σπίτι.
Αλαλαγμός.
Ο πληθυσμός είναι νεκρός.
Έγινε…
Ο τελικός συμβιβασμός.»

Ο τελικός συμβιβασμός α΄- Στίχοι Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις

Επιστρέφοντας στην Αθήνα, το 1972,  ιδρύει το μουσικό καφεθέατρο «Πολύτροπο», συμβάλλοντας καθοριστικά στον εξορκισμό της σκληρής σιωπής που επέβαλλε η χούντα. Σ’ αυτό το διάστημα ηχογραφεί τον «Μεγάλο Ερωτικό».
«Δεν είναι το τραγούδι μου απλοϊκό κι ευχάριστο σαν το τενεκεδένιο σήμα μιας πολιτικής παράταξης ή ενός αθλητικού συλλόγου. Δεν κολακεύει τις συνήθειές σας ούτε και διασκεδάζει την αμηχανία σας, την οικογενειακή σας πλήξη ή την ερωτική σας ανεπάρκεια. Δεν είναι το τραγούδι μου μονόφωνη αρτηρία ούτε μια πολυφωνική και λαϊκή υστερία. Είναι μια μυστική πηγή, μια στάση πρέπουσα και ηθική απέναντι στα ψεύδη του καιρού μας, ένα παιχνίδι ευφάνταστο μ’ απρόβλεπτους κανόνες, μια μελωδία απρόσμενη που γίνεται δική σας, δεμένη αδιάσπαστα με άφθαρτες λέξεις ποιητικές και ξαναγεννημένες», θα πει σε συνέντευξή του.
Την περίοδο 1975-1985, διευθύνει τον ραδιοφωνικό σταθμό «Τρίτο Πρόγραμμα» κι αναλαμβάνει καθήκοντα Γενικού Αναπληρωτή Διευθυντή Λυρικής Σκηνής και Διευθυντή της Κρατικής Ορχήστρας. Καθιερώνει τις «Μουσικές Γιορτές» στην Κρήτη και τους «Μουσικούς Αγώνες» στην Κέρκυρα. Συμμετέχει στην έκδοση του πολιστικού περιοδικού «Το Τέταρτο». Το 1989, ιδρύει την «Ορχήστρα των Χρωμάτων» την οποία και διευθύνει μέχρι και το 1994, όπου και αναχώρησε για τη γειτονιά των αγγέλων.

«Κι ο τελικός συμβιβασμός.
Ο πληθυσμός είναι νεκρός
κι ούτε ψωμί ούτε νερό,
οι νέοι τρέφονται με σκόνη.

Ο τελικός συμβιβασμός.
Στην πολιτεία κατοικούν οι δολοφόνοι,
ο πληθυσμός είναι νεκρός.
Έγινε ο τελικός συμβιβασμός.»

Ο τελικός συμβιβασμός β΄- Στίχοι Μουσική: Μάνος Χατζιδάκις

Διανοούμενος, καλλιτέχνης λαϊκός και όχι λαϊκίζων, αναγνωρίζει την αξία του μουσικού χθες στη «Διάλεξη για το ρεμπέτικο τραγούδι», η οποία προξένησε σάλο, το 1949: «Δεν νομίζω, πως ο σνομπισμός αυτός γύρω από το ρεμπέτικο τραγούδι είναι δυνατό να μας σταθεί εμπόδιο, για να κοιτάξουμε προσεκτικά την αξία του και ν΄αγαπήσουμε την αλήθεια και τη δύναμη που περιέχει. Η εποχή μας δεν είναι ούτε ηρωική ούτε επική και το τελείωμα του Δεύτερου παγκοσμίου πολέμου άφησε σχεδόν όλα τα προβλήματα άλυτα και μετέωρα. Σκεφθείτε τώρα κάτω απ΄ αυτές τις αδυσώπητες συνθήκες την παρθενική ψυχικότητα του λαού μας – παρθενική, γιατί τα εκατό χρόνια μόνον ελεύθερης ζωής δεν ήσαν ικανά ούτε να την ωριμάσουν ούτε και ν΄ αφήσουν περιθώριο για να ριζωθούν τα τελευταία ευρωπαϊκά ρεύματα. Η ζωτικότητα καίγεται, η ψυχικότητα αρρωσταίνει, η ωραιότητα παραμένει.» 
Ο Μάνος Χατζιδάκις, κορυφαίος μελωδός, κατέκτησε επάξια τη διεθνή  σκηνή προσφέροντάς της ένα μουσικό διηνεκές που είναι καμωμένο από ρυθμούς τόσο τρυφερούς κι αβάσταχτους όσο τα όνειρα που όλοι κατοικούμε. Το έργο του, ένας ουρανός από νότες – διάχυτος από τη μελαγχολία της ευτυχίας, καταυγάζει στον Κεμάλ, τον κάθε Κεμάλ, ανυψώνοντας σε μια γωνιά γεμάτη αστέρια  όλους αυτούς που όταν δεν ονειρεύονται, τραγουδούν.

*Η Χριστίνα Κόλλια είναι συγγραφέας, ποιήτρια, εμψυχώτρια εργαστηρίων δημιουργικής γραφής